معرفی گونه : سپرماهی برقدار ایرانی

این ماهی هم تو آبهای خلیج فارس خودمون زیاد پیدا میشه اما جنبه خوراکی نداره. ماهيان خانواده سپرماهيان برقدار ميتونن تا ۲۰۰ ولت برق توليد كنن.

اسامی :

نام علمی :          Torpedo sinusperisici

نام انگليسي :      Marbled electric ray

نام فارسي :        ‌ سپر ماهي برقدار ايراني

اندازه :     حداكثر اندازه عرض صفحه بدن ۸۰ سانتيمتر و طول كل آن ۱۳۰ سانتيمتر ميباشد.

مشخصات :

لبه سوراخ هاي اسپيراكل (حفره تنفسي) داراي شاخكها يا برجستگي هاي كوتاه مي باشد، ارتفاع باله دمي خيلي كوتاه تر از فاصله بين مبدا بالايي باله دمي تا مبدا اولين باله پشتي است. رنگ سطح پشتي بدن قرمز روشن يا قهوه اي با طرح شبكه اي كمرنگ مي باشد.

                            

زيست شناسي :

روي بستر آبهاي ساحلي كم عمق مناطق شني تا اعماق ۲۰۰ متري زيست مي نمايند و از بي مهرگان موجود در بستر تغذيه مي نمايند، از لحاظ توليد مثلي تخمگذار زنده زا بوده و در هر بار توليد مثل بين ۷ تا ۲۲ نوزاد بدنيا مي آورد كه طول نوزادان به هنگام تولد در حدود ۱۰ سانتيمتر ميباشد. اين گونه قادر است تا ۱۰۰ ولت الكتريسيته ايجاد نمايد كه اندام توليد كننده الكتريسيته به شكل يك جفت كليه در باله هاي سينه اي قرار گرفته است. انرژي الكتريكي توليد شده توسط اين آبزي از سلول هاي مخصوص با منشا شيميايي توليد مي گردد. فاقد خارهاي سمي است. رنگ بدن آنها طوري است كه از رنگ بستر دريا تشخيص داده نمي شوند.

                               

 

در اين شكل انواع سپرماهيان برقدار رو براتون نمايش دادم. گونه اي كه اينجا معرفي كردم يعني سپرماهي برقدار ايراني، وسط رديف بالايي قابل مشاهده هست.

 

 

 

 

 كلمات كليدي : سپرماهيان برقدار ـ  صفحه بدن ـ  اسپيراكول ـ  تخمگذار زنده زا

 

معرفی گونه : حلوا سفید

میخوام در مورد خوشمزه ترین ماهی جنوب صحبت کنم. این ماهی همه جای دنیا مشتری داره و بیشترین صید اون هم در آبهای خلیج فارس در محدوده ایران انجام میشه. اما جالبه بدونین بیشتر از هفتاد درصد ماهیهای حلوا صید شده در ایران، در خارج از ایران به فروش میرسن ( منظورم همون اعراب محترم هست ). به این دلیل که قیمت هر کیلو ماهی حلوا در کویت و قطر تقریبا ۵ برابر قیمت اون در ایران هست. حالا بریم سر اصل مطلب :

اسامی :

نام علمی :       Pamous argenteus

نام انگلیسی :        Silver pomfret

نام فارسی :        حلوا سفید

 

                             

 

اندازه : حداکثر اندازه بدن تا ۶۰ سانتیمتر می‌رسد.

مشخصات :

بدن تقریبا لوزی شکل، پوزه در بالای دهان جلو آمده، دهان کوچک و تقریبا انتهایی است. باله پشتی دارای ۶ شعاع سخت و ۴۲ شعاع نرم، باله سینه ای دارای کمتر از ۲۰ شعاع نرم، باله مخرجی دارای ۵ شعاع سخت و ۳۸ شعاع نرم می باشد، خارهای باله پشتی و مخرجی بصورت بریده روی پوست ظاهر میشوند که این خاصیت در نمونه های جوان بیشتر واضح است. باله سینه ای کمی نوک دار، باله دمی عمیقا دوتکه و تکه پایینی بلندتر می باشد، فلس های روی بدن بسیار کوچک بوده و به آسانی کنده میشوند، رنگ بدن در طرفین نقره ای و پشت آبی خاکستری است.

زیست شناسی :

از ماهی های مهاجر کرانه ای می باشد. بطور فصلی بصورت گله های بزرگ روی مناطق گلی تا عمق ۸۰ متر زیست می کنند، اما تا عمق ۲۰ متری دیده می شوند.

کلمات کلیدی : باله پشتی ـ باله سینه ای ـ باله مخرجی ـ باله دمی ـ شعاع سخت ـ شعاع نرم ـ مهاجر کرانه ای

 

اطلاعات عمومی : سمی ترین ماهی دنیا

بدون شک هیچ ماهی در دنیا سمی تر و کشنده تر از سنگ ماهی نیست. این ماهی ها نه تنها ظاهری عجیب و چندش آور دارند، که بر روی بدن آنها خارهای سمی وجود دارد که هر کس پای برهنه اش را روی آنها بگذارد، آخرین دردهای غیر قابل تحمل را تجربه خواهد کرد. به این دلیل به آنها سنگ ماهی میگویند که شباهت ظاهری به سنگ داشته و در بستر دریا و لابلای سنگها زندگی می کنند.

              

 درون خارهای موجود بر بدن سنگ ماهی، غدد ترشح کننده سم وجود دارند. سم تولید شده توسط یک سنگ ماهی بالغ از سم یک مار کبری به مراتب قوی تر است. این ماهی با شباهتی که به صخره ها و شنهای کف بستر دارد، تشخیص آن را بسیار مشکل می‌نماید.

       stonefish - Steinfisch (    stonefish - Steinfisch (

از این به بعد با کفش بریم شنا بهتر نیست ؟

 

معرفی گونه : میگو

قبل از اینکه به مسئله تکثیر و پرورش میگو برسم، میخوام توضیح مختصری راجع به چرخه زندگی میگو ارائه بدم. از بین گونه های مختلف میگو، میگوی سفید غربی رو بررسی میکنیم چون تکثیر و پرورش اون بسیار رایج هست :

رده بندی علمی و ساختمان خارجی :                                                        

شاخه :     بندپایان                Arthropoda
رده :    سخت پوستان                  Crustacea
زیر رده :               Malacostraca
سری :              Eumolacostraca
فوق راسته :                   Eucarida
راسته :    ده پایان                  Decapoda
زیر راسته :            Dendrobranchiata
دون راسته :                  Penaeidea
فوق خانواده :                 Penaeoidea
خانواده :    پنائیده                  Penaeidae
جنس :    پنئوس                       Penaeus
زیر جنس :    لیتوپنئوس                Litopenaeus  
گونه :    سفید غربی                 Vannamei

                                                

میگوی سفید غربی عضو خانواده پنائیده است. اعضای این خانواده به  دلیل آنکه پس از تفریخ تخم، لارو به شکل ناپلیوس (Napilus) است و ماده ها به جای حمل تخمها تا موقع تفریخ، آنها را در آب پخش میکنند. از سایر ده پایان متفاوت اند. بعلاوه، این میگوها دارای روستروم (Rostrum) دندانه دار هستند.

                                   

شکل بالا نمای عمومی ساختمان بیرونی میگوی سفید غربی را نشان میدهد. تعداد دندانه ها موجود بر روی حاشیه بالایی و پایینی روستروم و عدم وجود تارچه ها بر روی سطح بدن، وجود تمایز این گونه از سایر افراد جنس پنئوس هستند. میگوی سفید غربی بر روی لبه پایینی و بالایی روستروم خود به ترتیب ۲ و ۸-۹ دندانه دارد.

پراکنش جغرافیایی :

میگوی سفید غربی، بومی آبهای اقیانوس آرام و سواحل مکزیک، آمریکای جنوبی و مرکزی است. اما به دلیل سهولت نسبی پرورش میگوی سفید غربی، این گونه به تمام نقاط جهان منتقل شده است.

پوست اندازی و رشد :

همانند دیگر بندپایان، میزان رشد میگوها به دو عامل : تناوب پوست اندازی ( زمان بین دو پوست اندازی) و افزایش رشد ( در هر بار پوست اندازی چقدر رشد میکند ) بستگی دارد.

به دلیل اینکه بدن میگو با پوشش سختی ( اسکلت خارجی ) احاطه شده، جانور برای رشد باید پوشش قدیمی خود را انداخته و پوشش جدید و بزرگتری را بوجود آورد. در موقع پوست اندازی، کوتیکول در ناحیه بین کاراپاس و Intercalary Sclerit شکاف می خورد و از میان آن سرسینه و اندامهای ضمیمه قدامی بیرون آمده و با تکان سریع و قوی دم، جانور از پوسته قدیمی رها میشود. پوشش خارجی ابتدا نرم است اما به تدریج سخت میشود.

پوست اندازی غالبا اولین فرایند فیزیولوژیکی آشکاری است که وجود استرس را نشان میدهد. بنابراین پرورش دهندگان باید به تغییر دفعات پوست اندازی ( به ویژه کاهش آن ) توجه داشته باشند.

غذا و غذادهی :

پنائیده ها ذاتا گوشتخوارند و سخت پوستان کوچک، ناجورپایان و پرتاران را شکار می کنند. اما در حوضچه های پرورشی، این قبیل طعمه ها وجود ندارند و فقط غذای دستی داده شده و یا مواد آلی در حال تجزیه برای تغذیه میگوها در دسترس آنها قرار دارد.

تو پرانتز ==> گفتم غذا دهی، یاد یه خاطره افتادم. یه گربه داشتیم اسمش رو گذاشته بودیم دنیس. یه گربه ماده سفید و سیاه بود. هر روز کلی بهش مرغ و گوشت میدادیم. خلاصه وقت ناهار و شام، دنیس هم سهم خودش رو داشت. بعد چند مدت غریزه بهش حکم کرد و بچه دار شد. اما همین غریزه دوباره حکم صادر کرد و دنیس خانم بچه هاش رو خورد !! ما هم به شدت اونو تحریم کردیم. خلاصه بیچاره اون آخرا زندگی درویشی پیشه کرده بود و به نون خشک، پلو اضافه، خار ماهی و حتی سیب زمینی قناعت میکرد. خلاصه خواستم بگم گربه موجودی گوشتخوار هست !!!

بررسی های آزمایشگاهی که در انستیتو اقیانوسی انجام گرفته، نمایانگر آن است که حاصلخیزی طبیعی حوضچه ها ( برای مثال رشد جلبکها یا باکتری ها در ستون آب ) منبع غذایی مهمی را برای میگوی سفید غربی فراهم آورده و رشد میگو را افزایش میدهد. میگوی سفید غربی یک جانور شب کار است. اگر میگوهای سفید نابالغ به حال خود رها شوند، تقریبا همه آنها در بستر فرو میروند و به دنبال غذا نمی گردند، اما ریختن غذا به داخل استخر موجب تحریک و آغاز رفتار تغذیه ای آنها میشود. لذا پرورش دهندگان میتوانند با غذادهی در طی روز میگو را وادار به تغذیه کنند.

چرخه زندگی :

مراحل مختلف چرخه زندگی میگوهای خانواده پنائیده به ترتیب : ۱) ـ ماده بالغ (تخمریزی)     ۲) ـ تخم    ۳) ـ لارو ناپلیوس    ۴) ـ لارو پروتوزوآ    ۵) ـ لارو مایزیس    ۶) ـ لارو پیشرفته    ۷) ـ میگوی جوان

۲)  ===> ۳ )  ===> ۴)

===> ۵)  ===> ۶)  ===> ۷)

میگوها در آبهای دور از ساحل جفتگیری و تخمریزی می نمایند. بچه میگوها به طرف آبهای ساحلی حرکت کرده و بر روی بستر مصبهای کم عمق می نشینند و اصطلاحا کفزی می شوند. چند ماه بعد، میگوهای بالغ به آبهای دور از ساحل باز می گردند تا در آنجا بالغ شده، جفت گیری کنند و تخمریزی نمایند.

کلمات کلیدی : میگوی سفید غربی ـ پنائیده ـ  تفریخ ـ ناپلیوس ـ ده پایان ـ روستروم ـ تارچه ـ  پنئوس ـ  کوتیکول ـ کاراپاس ـ سرسینه ـ ناجورپایان ـ پرتاران ـ  انستیتو اقیانوسی ـ  لارو ناپلیوس ـ لارو پروتوزوآ ـ لارو مایزیس ـ لارو پیشرفته

 

اطلاعات عمومی : رنگ بدن ماهیان

بیشتر ماهیان بخصوص ماهیان سطحزی دارای رنگ نقره ای می باشند که این رنگ به علت برخورد نور با کریستال های بسیار ریز و بی رنگی است که درون سلول های مخصوصی به نام سلول های درخشنده یا جلادار ( Iridocyten) که در ناحیه زیرین پوست قرار دارند، بوجود می آید. این سلول ها دارای ماده ای به نام گوانین میباشند که به صورت لایه ای ضخیم در فلس ها قرار دارند. سلول های درخشنده را در تصویر زیر با علامت I مشاهده می کنید .

                         

 رنگ بدن ماهیان مربوط به سلولهای رنگی کروماتوفورهاست ( Chromatophores ) که بیشتر آنها در درمیس و بندرت در اپی درمیس قرار دارند. این سلول ها دارای رنگدانه های مختلف سیاه، زرد، نارنجی و قرمز می باشند. رنگهای دیگری که در بدن ماهیان مشاهده میشوند از ترکیب رنگهای فوق بوجود می آیند.

سلولهای رنگی دارای انواع مختلفی به شرح زیرند :

۱ - ملانوفورن Melanophoren : ملانوفورها دارای سلولهای ستاره ای شکل، همراه با ضمائم مختلفی هستند که در قسمتهای مختلف بدن پراکنده اند. این سلولها دارای دانه های رنگی، قهوه ای، سیاه یا سیاه متمایل به آبی هستند. ( بخش M در شکل بالا )

۲ - اگزانتوفورن Xanthophoren : این دسته از سلولهای رنگی نیز ساختمانی مانند ملانوفورها دارند و مواد رنگی آنها زرد روشن تا نانجی تیره است.

۳ - اریتروفورن Erythrophoren : این سلولها حاوی مواد قرمز رنگند و بیشتر در ماهیان مناطق گرمسیری دیده می شوند.

۴ - لوکوسیتن، تریدوسیتن و گوانوسیتن Leukocyten, Tridocyten and Guanocyetn : این سلولها ساختمانی غیر از ملانوفورها دارند. آنها فاقد ضمائم بوده و به شکل بیضی هستند. علاوه بر آن دارای دانه‌های گوانین می باشند که ماده ای درخشنده و نقره فام است. گوانین به صورت کریستال در فلس ماهیان دیده میشود که برای ساخت مروارید مصنوعی کاربرد دارد.

                                        

بدن ماهیان کور که در غارها و قناتها زندگی میکنند فاقد مواد رنگی است ولی ماهیان آبهای گرم دارای رنگهای زیبا و متنوع میباشند.

ماهیان قادرند رنگ بدن خود را تغییر داده، همرنگ محیط یا به رنگ شنهای کف رودخانه یا دریا در آیند. این عمل به واسطه جمع کردن یا پراکنده کردن دانه های رنگی موجود در پوست صورت میگیرد. پراکندگی یا جمع کردن دانه های رنگی، عملی انعکاسی است که توسط دستگاه عصبی و اعصاب سطحی پوست و اندام بینایی ناشی از عمل دیدن در ماهیان صورت میگیرد. افزایش درجه حرارت آب و کمبود اکسیژن جزء عوامل بوم شناختی هستند که موجبات تغییر رنگ ماهیان را فراهم می‌آورند.

کلمات کلیدی : ماهیان سطحزی ـ  سلولهای درخشنده یا جلادار ـ  گوانین ـ  کروماتوفورها ـ  درمیس ـ اپی درمیس ـ  رنگدانه ـ  ملانوفورن ـ  اگزانتوفورن ـ اریتروفورن ـ  لوکوسیتن ـ تریدوسیتن ـ گوانوسیتن ـ دستگاه عصبی ـ اعصاب سطحی پوست

معرفی گونه : ماهی قزل آلا

ماهی قزل آلا تقریبا مشهورترین و محبوب ترین ماهی آب شیرین هست . علاوه بر خود ماهی قزل آلا، انواع قزل آلاهای دیگری هم وجود دارن مثل قزل آلای رنگین کمان، قزل آلای دریاچه خزر و قزل آلای خال قرمز . در اینجا میخوام قزل آلای رنگین کمان رو معرفی کنم چون تکثیر و پرورش اون در دنیا بسیار رایج هست :

                               

مشخصات :

این ماهی دارای یک نوار پهن یه صورت رنگین کمان در هر طرف بدن می‌باشد. بر روی سر، بدن، پشت، باله چربی و باله دمی این ماهی لکه‌های تیره رنگ دیده می‌شوند. حداکثر طول آنها به ۷۰ سانتی‌متر و وزن بدن آنها به ۷ کیلوگرم میرسد.

زیست شناسی :

مشاهداتی که در مورد خصوصیات قزل‌آلای رنگین کمان و قزل‌آلای خال قرمز انجام گرفته است بیانگر این نکته میباشد که قزل‌آلای رنگین کمان، قزل آلای خال قرمز را از محل خویش دور میکند. به طور کلی میتوان چنین اظهار داشت که هرگونه، مناطق خاصی از رودخانه را انتخاب و تحت تسلط دارد. باید به این نکته نیز توجه داشت که قزل آلای رنگین کمان بر خلاف قزل آلای خال قرمز در مقابل تغییرات درجه حرارت آب و اکسیژن محلول در آب زیاد حساس نیست و نسبت به نوسانات مواد غذایی حساسیت نشان نمیدهد. دوره تخمریزی از ماه های آخر زمستان تا اواخر بهار و تعداد تخم ها بین ۵ - ۱ هزار عدد است. بچه این ماهیان تقریبا هنگامی که ۱۵ سانتی‌متر طول دارند دارای ۱۲ - ۱۱ عدد لکه های تیره رنگ بر روی بدن می باشند که یکی از مشخصات آنها است.

                

ارزش اقتصادی :

امروزه ماهی قزل آلای رنگین کمان به صورت ماهی شماره یک اکثر کارگاه های تکثیر و پرورش ماهیان سردآبی در بیشتر نقاط جهان در آمده است. از خصوصیاتی که این ماهی را مورد توجه قرار داده ، سازش خوب آن با شرایط پرورش متراکم است. از طرف دیگر این ماهی در انتخاب غذا زیاد سخت گیر نیست و از سرعت رشد خوبی نیز برخوردار می باشد.

قزل آلای رنگین کمان جهت ماهیدار کردن آبهای داخلی که واجد شرایط لازم بوم شناختی (اکولوژی) آن هستند بسیار مناسب میباشد. با توجه به این مطالب ماهی قزل آلای رنگین کمان دارای ارزش اقتصادی فراوانی است.

راستی، اگه جایی دیدین یه نفر اشتباهی به ماهی قزل آلا گفت ماهی آزاد، زیاد سخت نگیرین چون تشخیص این دو تا از هم واقعا مشکله.

کلمات کلیدی : قزل آلای رنگین کمان ـ قزل آلای دریاچه خزر ـ قزل آلای خال قرمز ـ  باله چربی ـ باله دمی ـ  دوره تخمریزی ـ بوم شناختی ( اکولوژی ) ـ ماهی آزاد

 

معرفی گونه : اسب دریایی (اسبك دريا)

رده بندی :

به دلیل شباهت سر او به سر اسب و زندگی او در دریا، آنرا اسب دریایی می نامند. تمام اسب های دریایی متعلق به جنس Hippocampus (دم اسبیان) هستند که این کلمه از لغت hippos به زبان یونانی به معنای "اسب" و campus به معنای "هیولای دریایی" می باشد. اسب دریایی متعلق به خانواده Syngnathidae هستند. این کلمه بر گرفته شده از لغت syn به زبان یونانی به معنای "همراه" یا "آمیخته" و کلمه gnathus  به معنای "فک ها" است. باقی ماهیان موجود در خانواده Syngnathidae شامل سوزن ماهیان، اسب های سوزنی، و اژدهای دریایی هستند.

 

تعداد گونه های واقعی اسب های دریایی هنوز مورد بحث است. درطی 200 سال اخیر اسامی بیش از 120 گونه را به عنوان اسب دریایی معرفی کرده اند ولی مشخص شده است که بسیاری از آنها مترادف با گونه های همسان بوده اند. بخشی از مشکلات، مربوط به این می شود که اسب های دریایی می توانند تغییر رنگ دهند و تارهای پوستی خود را به رنگ محیط در آورند.

 

                          abdominalis-f.jpg - 24053 Bytes

 

مشکل دیگر این است که ما نمی دانیم  هر کدام از آنها چگونه شکل، اندازه، رفتار خود را تغییر می دهند و زیستگاه، موقعیت جغرافیایی، دما و سن چه تاثیری بر این تغییرات دارند. بسیاری دانشمندان تصور کردند که گونه جدیدی را یافته اند در حالی که فقط اسم گونه ای را که پیش از آن معرفی شده بود تغییر داده اند.

 

منبع: ترجمه شده از سایت  seahorse.fisheries.ubc.ca  کلمات کلیدی : دم اسبیان ـ Syngnathidae ـ  سوزن ماهیان - اسب های سوزنی - اژدهای دریایی

 

ریخت شناسی و فیزیولوژی :

سر اسب های دریایی نسبت به بدن آنها زاویه قائمه تشکیل می دهد. اسبهای دریایی با پیچیدن دمشان به دور ساقه علف های دریایی، مرجانها، چوب ها و یا هر شیئ طبیعی یا مصنوعی دیگر، خود را در آب نگه می دارند. این ویژگی ها، بعلاوه یک کیسه در انواع جوان، و چشمهایی که مستقل از هم حرکت می کنند مختص به طبیعت منحصر به فرد این ماهیان است. اسب های دریایی بر خلاف اغلب ماهیان، به جای پولک یک لایه نازک پوست دارند که بر روی تعدادی از صفحه های استخوانی کشیده شده است. این صفحه های استخوانی به شکل حلقه هایی در اطراف بدن قابل مشاهده است.

این حلقه ها، و برجستگی روی صورت و همچنین برجستگی تاجی شکل روی سر، در شناسایی گونه ها مورد استفاده قرار میگیرند. برخی گونه ها، علاوه بر این دارای برجستگی های استخوانی و یا رشته های پوستی هستند که منشعب از حلقه های استخوانی میباشند.

اسبهای دریایی استادان استتار هستند. آنها از طریق تغییر رنگ و تولید رشته های پوستی ، با محیط اطراف آمیخته میشوند. همچنین ممکن است تغییر رنگهای کوتاه مدت در هنگام نمایش حرکات عاشقانه و یا به هنگام سلام های روزانه میان اسبهای دریایی نر و ماده صورت گیرد. 

اسبهای دریایی شکم و یا دندان ندارند. آنها توسط پوزه خرطوم مانند خود شکار را می مکند و آنرا به دستگاه گوارش کم بازده خود می رسانند. مانند دیگر ماهیان، از طریق آبشش تنفس میکنند و از اکسیژن آب اطراف خود بهره میگیرند. بر خلاف دیگر ماهیان، آبشش ها کوچک و فشرده است و ساختاری شبیه به انگور دارد. اسب های دریایی با استفاده از نیروی دافعه حاصل از حرکت سریع دمشان در آب حرکت میکنند و از باله های سینه ای دو طرف بدنشان، برای چرخیدن و پایداری استفاده می کنند. آنها با مانور دادن سازگاری بیشتری دارند و نمی توانند سریع شنا کنند.

اندازه :

اندازه گیری اسبهای دریایی از نوک دم تا بالای تاج صورت می گیرد. گونه های مختلف اسب دریایی دارای اندازه های مختلفی هستند. بزرگترین گونه آن مربوط به اسب دریایی استرالیایی    (Hippocampus abdominalis) است که طول آن متجاوز از ۳۰ سانتی متر می باشد و طول کوچکترین گونه به ۲ سانتی متر میرسد.H_denise-Tackett.jpg

 وزن آنها بستگی به مرحله تولید مثلی دارد و هنگامی که حاوی تخم های بالغ هستند و یا هنگامی که حامله هستند وزنشان به مقدار زیادی افزایش می یابد. 

 

 

 

 

منبع:  ترجمه شده از سایت  seahorse.fisheries.ubc.ca

کلمات کلیدی :  علفهای دریایی ـ صفحات استخوانی ـ  رشته های پوستی ـ  باله های سینه ای ـ تاج

 

پراکندگی و زیستگاه :

smallcoral.jpgMangroveseagrass

صخره های مرجانی، مانگروها و گیاهان دریایی جزء اصلی ترین  زیستگاه های اسب های دریایی هستند.
تمامی اسب های دریایی جزء گونه های آبزی هستند و عموما میان گیاهان دریایی، ریشه های مانگروها و صخه های مرجانی در آبهای معتدل کم عمق و آبهای نواحی گرمسیری زیست میکنند. برخی گونه ها مانند اسب دریایی افریقای جنوبی در حال انقراض با نام علمی H.capensis را میتوان همچنین در مصب ها یافت. این گونه می تواند نوسانات شدید شوری آب را تحمل کند اما به هنگام طغیان رودخانه های آب شیرین دارای مرگ و میر فراوانی است.

                   Global distribution map

اسب های دریایی را میتوان در آبهای گرم ساحلی یافت که در نقشه بالا به رنگ تیره مشاهده میکنید.

اسبهای دریایی پراکندگی غیر یکنواختی از عرض جغرافیایی ۵۰ درجه شمالی تا ۵۰ درجه جنوبی دارند. بیشتر گونه ها در آبهای اقیانوس اطلس غربی و اقیانوس هند یافت می شوند.

تفکیک زیستگاه اسب دریایی تهدید بزرگی برای او محسوب می شود چرا که آنها عموما در آبهای کم عمق ساحلی یافت می شوند و این مناطق تحت تاثیر شدید فعالیت های انسانی از جمله صید با دینامیت است. حتی ترمیم مرجان ها نیز ممکن است باعث ایجاد مشکل شود زیرا برخی گونه جلبک ها مانند جلبک Sargassum عموما بر روی مرجان ها رشد می کنند و مانع رسیدن غذا به گونه های دیگر و همچنین تغییر محیط زیستگاه می شوند.

منبع:  ترجمه شده از سایت  seahorse.fisheries.ubc.ca

کلمات کلیدی : صخره های مرجانی ـ مانگروها ـ مصب ها ـ اسب دریایی افریقای جنوبی H.capensis ـ صید با دینامیت ـ مرجانها ـ جلبک Sargassum

طول عمر :

طول عمر اسب دریایی ناشناخته مانده است. بیشتر تخمین ها حاصل از مشاهدات آزمایشگاهی و آکواریومی است. طول عمر شناخته شده برای اسب دریایی، یک سال برای گونه های کوچک تر و متوسط ۳ تا ۵ سال برای گونه های بزرگتر می باشد.

خوردن و خورده شدن :

اسب های دریایی شکارچیان حریصی هستند و کاملا بر غذای زنده و متحرک تکیه دارند (مشخصه ای که برای آبزی شناسان تازه کار عجیب به نظر می آید ). آنها صیادانی فرصت طلب هستند . در یک جا ساکن می مانند و منتظر می شوند طعمه به اندازه کافی به آنها نزدیک شود و به سرعت آب آن را با پوزه دراز خود می مکند. چشم های آنها مستقل از هم حرکت میکنند و محدوده دید را به جهت جستجو به حداکثر می رسانند. آنها هر چیز کوچکی را که در شکم خود بتوانند جای دهند، می بلعند.

گمان میرود که اسب های دریایی بالغ، به دلیل استتار فوق العاده ، زندگی ساکن  و ستون فقرات و صفحات استخوانی بدمزه شکارچیان کمتری داشته باشند. آنها در شکم ماهیان بزرگ دریایی مانند ماهی تون و ماهی طلایی دریایی یافت شده اند. آنها همچنین توسط سفره ماهیان، سپر ماهیان ،پنگوئن ها و دیگر پندگان دریایی خورده می شوند. حتی یک اسب دریایی را در شکم لاکپشت دریایی دیده اند. احتمالا خرچنگ ها جزء خطرناک ترین صیادان هستند و دم های آسیب دیده اسب های دریایی حاکی از یک فرار ناقص می باشد. اسب های دریایی جوان، بسیار آسیب پذیرند و خوراک ماهیان دیگر می شوند. برای برخی گونه های اسب دریایی، انسان خطرناکترین صیادان به شما میرود.

                                                                                 breviceps.jpg - 19447 Bytes

                                                                                          Hippocampus breviceps

منبع:  ترجمه شده از سایت  seahorse.fisheries.ubc.ca

کلمات کلیدی :  صفحات استخوانی ـ ماهی تون ـ ماهی طلایی ـ  سفره ماهیان ـ سپر ماهیان ـ لاکپشت دریایی

 

تولید مثل :

اسب های دریایی نر به جای اسب های دریایی ماده باردار می شوند. این نوع غیر عادی تولید مثل، قوی ترین نمونه از " پرستاری پدرانه " تا کنون کشف شده می باشد، هرچند این خصیصه بر آمده از تمایل بیشتر ماهیان به مراقبت پدرانه است . هشتاد و نه خانواده از 442 خانواده ماهیان استخوانی، مراقبت توسط والدین را نمایش می دهند که تقریبا نیمی از آنها ( 36 ) ، موارد مراقبت توسط جنس نر هستند.

بلوغ جنسی نرها معمولا با ظهور کیسه جنین تعیین میشود. اسب های دریایی نر می توانند در هر زمانی از فصل تولید مثل باردار شوند. زمان فصل تولید مثل در میان گونه های مختلف متفاوت است و به احتمال زیاد ، به دمای آب بستگی دارد. باقی عواملی که احتمالا بر زمان فصل تولید مثل مؤثر هستند عبارتند از فصول بارندگی و چرخه ماه های قمری.

بیشتر گونه های اسب دریایی دارای یک همسر هستند و دارای مقیدات همسرانه می باشند که تا آخر فصل تولید مثل و یا حتی فصل های تولید مثل فراوانی به طول انجامد. هر چند برخی گونه ها ممکن است فاقد این مقیدات باشند. تحکیم مقیدات زناشویی با احوالپرسی های روزانه که با تغییر دادن رنگ ، گشت و گذار با  هم و چرخیدن با یکدیگر همراه است، انجام می شود. این رقص ممکن است دقیقه ها طول بکشد و بعد از آن، نر و ماده بقیه روز از هم جدا می شوند. احوالپرسی ها در زمان بارداری نر اتفاق می افتد و حتی گمان میرود به این منظور باشد که نر و ماده اطمینان حاصل کنند که بتوانند همزمان با یکدیگر دوباره جفت شوند. هنگامی که نر زایش می نماید و هنگام جفت گیری فرا میرسد، برخی مواقع تنها چند ساعت بعد ، این احوالپرسی به اظهار عشق مبدل میشود که در یک گونه، نه ساعت به طول می انجامد.

                   greeting.jpg

             نر و ماده گونه Hippocampus guttulatus  دم هایشان را به دور هم می پیچند

اسب دریایی ماده اندام تخمریز خود را به درون کیسه جنین نر وارد میکند و تخم ها را در آن می ریزد که اسب دریایی نر آنها را بارور میکند. تخم های لقاح یافته در دیواره کیسه جاسازی می کنند و یک بافت آنها را د خود می پوشاند. کیسه همانند رحم یک پستاندار عمل می کند و کاملا پر از مایع جفت می باشد که تخم ها با آن در تماس هستند. این مایع، مواد مغذی و اکسیژن را به جنین در حال رشد می رساند و علاوه بر آن مواد زائد را نیز دور می ریزد. مایع جفت در طی دوران حاملگی دگرگون می شود و از حالتی شبیه به مایعات بدن، به حالتی بیشتر شبیه به آب دریای اطراف تغییر میکند. این تغییر موجب کاهش استرس نوزادان به هنگام تولد می شود.

دوران بارداری بین دو تا چهار هفته متغیر است که این مدت زمان با تغییر دمای آب، کم و زیاد می شود. در پایان دوران بارداری، معمولا در شب، اسب دریایی نر شروع به تقلا میکند و برای ساعت ها ، نوزادان را به بیرون از کیسه جنین پمپاژ می کند. اسب های دریایی جوان بسیار کوچک هستند و از بدو تولد مستقل اند و مراقبت والدین بیشتری دریافت نمی کنند. نوزادان بیشتر گونه ها 12-7 میلی متر اندازه دارند. در اغلب گونه ها تعداد نوزادان به طور میانگین 200-100 عدد است ولی در گونه های کوچکتر میتواند به 5 عدد کاهش یابد و یا اینکه به 1500 عدد برسد.

منبع :  ترجمه شده از سایت  seahorse.fisheries.ubc.ca

کلمات کلیدی :  پرستاری پدرانه ـ  ماهیان استخوانی ـ کیسه جنین ـ  مایع جفت

 

معرفی گونه : عروس دریایی

اطلاعات اولیه

عمومی‌ترین صفات جانوران که طی مراحل رشد نیز قبل از همه ظاهر می‌شود، تراز ساختمانی آنهاست. همه جانوران زندگی را از یک سلول آغاز می‌کنند و برخی از تراز بافت بالاتر نمی‌روند، اما بقیه آنها از این تراز می‌گذرند و بدن پیچیده‌تری می‌یابند. بدین ترتیب جانوران (متازوآ) را صاحب دو شعبه رده بندی در نظر می‌گیرند. در شعبه پارازوآ ، بالاترین تراز ساختمانی را بافت تشکیل می‌دهد. این شعبه فقط شاخه اسفنجها را شامل می‌شود. همه جانوران دیگر که به شعبه یومتازوآ تعلق دارند، با داشتن اندام و دستگاه مشخص می‌شوند.


 



دومین صفت عمومی که بعد از تراز ساختمانی در حین رشد جانوران ظاهر می‌شود، نوع تقارن آنهاست. در ابتدا جنین همه جانوران دارای تقارن شعاعی یعنی به صورت کره‌ای توپر و یا توخالی و متشکل از تعدادی سلول است. بعضی از گروههای جانوری مانند عروس دریایی این تقارن شعاعی را تا مرحله بلوغ حفظ می‌کنند، اما در بقیه پس از مدتی جنین تقارن شعاعی ثانویه (مانند ستاره دریایی) و یا تقارن دو طرفی می‌یابد و لارو و جانور بالغ حاصل از آنها نیز معمولا همین نوع تقارن را نگه می‌دارند. بر همین اساس شعبه یومتازوآ را می‌توان به دو دسته دارای تقارن شعاعی (Radiata) و دارای تقارن دو طرفی (‌Bilateria) تقسیم بندی می‌کنند.

وضعیت سلوم یا حفره عمومی بدن در عروس دریایی

هر گونه فضا یا حفره عمومی که کاملا توسط بافتهای مزودرمی و بویژه توسط پرده‌های صفاقی احاطه شده باشد، سلوم (Coelom) نام دارد. بنابراین جانوران دارای سلوم را متعلق به گروه سلوماتها ، می‌دانند. معنای اصطلاحات آسلومات و پزدوسلومات نیز به همین ترتیب روشن می‌شود. آسلوماتها جانوران فاقد سلوم و در واقع فاقد هر گونه حفره عمومی هستند. پزدوسلوماتها دارای پزدوسل یا سلوم کاذب یعنی حفره عمومی هستند که پوشش آن را مستقیما اکتودرم و آندودرم تشکیل می‌دهند نه صفاق. چنین حفره‌ای در ظاهر به سلوم واقعی می‌ماند. عروس دریایی جز آسلوماتها می‌باشد.

عروس دریایی دارای تقارن شعاعی

جانوران دارای تقارن شعاعی را از روی تقارن آنها که در تمام عمر آنها باقی می‌ماند و همچنین از اینکه بالاترین تراز ساختمانی آنها را اندام تشکیل می‌دهد، شناسایی می‌کنیم. این دسته شامل دو شاخه کیندارین‌ها و شانه داران است. کیسه تنان بیشتر دریازی هستند، بعضی در آب شیرین به سر می‌برند. بازوهایی به صورت شعاعی به اطراف می‌فرستند که کیندوبلاستهای محتوی نماتوسیست دارند. بدن کیسه مانند است و این کیسه با مجرایی به خارج باز می‌شود که هم به منزله دهان و هم مخرج است. چند شکلی دارند و شامل مدوز (متحرک) یا پولیپ (ساکن) می‌شوند. ده هزار گونه دارند.

شاخه کینداریا یا کیسه تنان

این شاخه ، به سه رده تقسیم بندی می‌شود:


علت نامگذاری این شاخه به کینداریا

نام شاخه از نام سلولهای گزنده یا کیندوسیتهایی که در روی بازوها ، در اطراف دهان یا در نقاط دیگر بدن این جانوران گوشتخوار قرار دارند، گرفته شده است. هر سلول گزنده محتوی یک نماتوسیست شاخی ، یک کپسول محتوی رشته‌ای فنر مانند و توخالی در درون است. محرکهای مناسب ، سبب پرتاب شدن ناگهانی نماتوسیست می‌شوند. در این فرایند ، رشته از درون به سمت خارج می‌آید و به دور طعمه می‌پیچد. بعضی از اقسام نماتوسیستها نوعی زهر فلج کننده هم از خود ترشح می‌کنند.



تصویر

شکل ساختمانی کیسه تنان

کیسه تنان به دو شکل ساختمانی اساسی پولیپ و مدوز دیده می‌شوند. در شکل پولیپ محور اصلی بدن ، نسبت به قطر بدن درازتر است و در مدوزهای چتری یا زنگ مانند ، محور اصلی کوتاه است. پولیپها ساکن هستند، اما مدوزها آزادانه شنا می‌کنند و سلولهای جنسی تولید می‌کنند. هر دو شکل مدوز و پولیپ یا تنها یکی از آنها را می‌توان در چرخه زندگی یک کیسه تن مشاهده کرد.

رده سیفوزآ

این رده از کیسه تنان ، جانورانی را شامل است که به نام ژله ماهی ، نامیده می‌شوند و شکل ظاهری همگی آنها ، حالت مدوز را نشان می‌دهد که آزاد و شناگر هستند. این رده شامل 200 گونه از کیسه تنان است که در مناطق دریاهای قطبی تا استوا و تا عمق 3000 متر هم دیده می‌شوند. اندازه‌های متغیر داشته و معمولا در حدود چندین سانتیمتر هستند، اما نمونه‌های غول پیکر هم از اینها وجود دارد که قطرشان تا 2 متر هم می‌رسد. نماتوسیست‌های خطرناکی داشته و نیش انواعی از آنها موجب مرگ انسان می‌شود. نمونه معروف این رده عروس دریایی است که نام علمی آن Arelia ourita می‌باشد.

ساختار عروس دریایی

این موجودات دارای ساختار زیبایی هستند، به همین جهت عروس دریایی نامیده می‌شوند. عروس دریایی ، در اعماق متوسط دریا زندگی می‌کند و بین 10 تا 20 سانتیمتر قطر دارد و بدنی چتر مانند و شفاف ژلاتینی دارد. قطر بدن در مرکز چتر و در حاشیه لبه‌ها ، نازک است و تعدادی تانتاکول در لبه دارد.

دهان چهار گوش در قسمت وسط بدن قرار دارد که به یک حلق لوله‌ای با مقطع 4 گوش وصل می‌شود و انتهای حلق به معده ختم می‌گردد که دارای 4 جیب شعاع است. معده چهار قسمتی است و از این قسمتها ، لوله‌های گوارشی یا معدی منشا گرفته و به صورت مجرای شعاعی حلقوی قرار گرفته و مواد غذایی را به قسمتهای مختلف می‌رسانند. در اطراف دهان 4 بازوی دهانی وجود دارد. در لبه چتر عروس دریایی ، تعداد 8 عدد برآمدگی به فواصل مناسب با هم قرار دارند که این برآمدگی‌ها دارای ساختار حسی هستند و حاوی ذرات شعاعی یا استاتولیتها بوده و نیز 2 چشم ساده در جدار عضو تعادلی خود دارند.

حداقل دو شبکه عصبی وجود دارد که یکی از آنها تمامی سطح روی و زیر چتر و تانتاکولها را عصب‌دار کرده و جریانات عصبی را به آرامی منتقل می‌کند و در تنظیم حرکات موضعی و متمرکزی نظیر تغذیه دخالت می‌کند. دومین شبکه عصبی ، به نواحی زیر چتر محدود شده و جریانات عصبی را به سرعت منتقل می‌کند و باعث تنظیم انقباضات چتر هنگام شنا می‌شود.



 

سیستم تناسلی و تولید مثلی در عروس دریایی

  • چرخه زندگی در اورلیا شامل دو مرحله جنسی و غیر جنسی است. در ضمن جنسها جدا از هم هستند. در مرحله جنسی ، غدد جنسی نعل اسبی شکل ، به تعداد 4 عدد در قسمت زیر چتر در کنار کیسه‌های معدی قرار دارند و از قسمت بیرون اورلیا می‌توان آن را دید. در مدوز نر یا اورلیای نر ، اسپرمها از غدد تناسلی آزاد شده، وارد حفره گوارشی شده و از راه دهان در آب دریا آزاد می‌شوند و در جستجوی مدوز ماده خواهند بود.

  • اسپرمها از طریق دهان اورلیای ماده ، وارد حفره گوارشی شده و در آنجا با تخمکهای آزاد شده از غدد جنسی ماده ترکیب می‌شوند. لقاح که صورت گرفت، تخمهای حاصل از لقاح ، حفره گوارشی را ترک کرده و در کیسه‌های پرورشی مخصوصی که در شیار بازوها بوجود می‌آید، جای می‌گیرند.

  • تخمها بعد از طی مراحل رشد و نمو ، هر کدام به صورت لاروی مژک‌دار درمی‌آیند و سپس این قسمت را ترک کرده و به صورت وارونه روی سطح سخت دیگر متصل می‌شوند. در این حالت لارو ، مژکها را از دست داده و ساکن می‌شود و حدود 12 سانتیمتر اندازه دارد و در این حالت به صورت پولیپ است.

  • لارو بدون مژک ممکن است برای ماهها یا سالها به این شکل باقی بماند. در اواخر پاییز و با شروع سرما ، پولیپ رشد کرده و بطور عرضی تقسیم می‌شود، قطعه قطعه شده و قطعات عمیق‌تر می‌گردند و پولیپ به صورت مجموعه‌ای از قطعات نعلبکی شکل درمی‌آید که لبه آنها دندانه‌دار است و این قطعات بوسیله لوله مرکزی با هم ارتباط دارند.

  • به تدریج قطعات از هم جدا شده و یکی پس از دیگری ، پولیپ را ترک کرده و مدوزهای تقریبا 8 لبی شناور را بوجود می‌آورند که این مدوزها رشد کرده و مدوز بالغ را ایجاد می‌کنند و هر کدام زندگی مستقل خود را به صورت یک عروس دریایی ، ادامه می‌دهند.

و یک خبر :

عروس دریایی قربانی گرفت [ January 10, 2006 ]

شریف نیوز:عروس دریایی جان یک کودک 7 ساله را در استرالیا گرفت.
به گزارش رویترز، دختربچه ای هفت ساله در شمال ایالت کوئینزلند بر اثر نیش عروس دریایی جان خود را از دست داد و تلا‌ش امدادگران برای به هوش آوردن او هیچ فایده ای نداشت.

به گفته جیمی سیمور متخصص عروس دریایی‌, نیش بسیار دردناک این حیوان و چنگالهای بیش از سه متری آن اغلب کشنده است و قربانیان در بیشتر موارد با نیش این حیوان و قبل از رساندن خود به ساحل جان خود را از دست می‏دهند.

بزرگترین عروس دریایی دنیا :

 

خیلی سخت میشه باور کرد یه همچین چیزی وجود داشته باشه !

کلمات کلیدی :  شعبه پارازوآ ـ شاخه اسفنج ها ـ شعبه یومتازوآ ـ  تقارن شعاعی ـ تقارن دوطرفی ـ ستاره دریایی ـ سلوم ( Coelom ) ـ  آسلوماتها ـ پزدوسلوماتها ـ  پزدول (سلوم کاذب) ـ  کیندارین ها(کیسه تنان) ـ نماتوسیست ـ  مدوز (متحرک) ـ پولیپ (ساکن) ـ  هیدروزوآ ـ هیدر ـ فیزالیا ـ  اویلیا ـ  سیفوزوآ ـ آنتوزوآ ـ  شقایق دریایی ـ مرجان ـ ژله ماهی ـ  عروس دریایی ( Arelia Ourita ) ـ تانتاکول ـ  بازوی دهانی  ـ  استاتولیت ـ  شبکه عصبی ـ  اورلیا ـ  لارو مژک دار